Mart 2026 İsrail Meclisi İdam Yasasının Uluslararası Hukuk Mevzuatına Aykırılıkları ve Başvuru Yol Haritası
- Apr 2
- 9 min read
Updated: 1 day ago
Mart 2026 İsrail Meclisi İdam Yasasının Uluslararası Hukuk Mevzuatına Aykırılıkları ve Başvuru Yol Haritası *** Hazırlayan Av. Muhammed Taha DOĞAN 01.04.2026
Turkey | Ilco & Law Academy – 01.04.2026
Ref. No: ILCO-2605
Mart 2026 İsrail Meclisi İdam Yasasının
Uluslararası Hukuk Mevzuatına Aykırılıkları ve
Başvuru Yol Haritası
1 Nisan 2026
Uluslararası İnsancıl Hukuk — Hukuki Analiz ve Strateji Notu
Hazırlayan Av. Muhammed Taha DOĞAN
Birleşmiş Milletler Hukuk Derneği Başkanı
Turkey | Ilco & Law Kurucu Başkan ve Organizasyon Yöneticisi
Türkiye Barolar Birliği Aktif Üyesi | Uluslararası Hukuk & BM Hukuku Uzmanı
BELGE ÖZETİ Bu belge, İsrail Knesseti'nin Mart 2026 yılında kabul ettiği idam yasasının sekiz temel uluslararası hukuk normuyla çelişkisini analiz etmekte; ardından BM organları, Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM/ICC) ve Uluslararası Adalet Divanı (UAD) nezdinde kullanılabilecek başvuru mekanizmalarını adım adım açıklamaktadır. Özellikle Dördüncü Cenevre Sözleşmesi Madde 68/2'nin son cümlesindeki 'çatışma öncesi yerel hukuk' şartının ihlali — dünya kamuoyunda henüz yeterince işlenmemiş, ancak son derece açık ve kritik bir aykırılık olarak öne çıkmaktadır. |
BÖLÜM I — Uluslararası Hukuk İhlalleri
Yasa sekiz ayrı uluslararası hukuk normuyla doğrudan çelişmektedir. Aşağıda her ihlal, ilgili hüküm ve yasanın bu hükme aykırılığı açıklanmaktadır.
1. Cenevre IV Madde 68/1 — Hafif Suçlarda Zorunlu Hapis Güvencesi
HÜKÜM Hafif suçlarda — can kaybı veya işgalci güce ciddi zarar vermeyen eylemler — yetkili mahkeme yalnızca hapis veya gözaltı cezası verebilir. |
İhlal: Yasa, bu tür hafif suçlar için bile idama kapı aralayan geniş yorumlamaya izin vermekte; böylece sözleşmenin öngördüğü hapis cezası güvencesini işlevsiz kılmaktadır.
2. Cenevre IV Madde 68/2 Son Cümle — ★ Kamuoyunda İşlenmeyen Kritik İhlal
HÜKÜM (Madde 68/2 Son Cümle) "İşgalci Güç tarafından çıkarılan ceza hükümleri, korunan kişi hakkında idam cezası öngörebilir; ancak bu tür suçların işgalin başladığı tarihten önce yürürlükte olan işgal edilen toprakların hukuku uyarınca idamla cezalandırılabiliyor olması kaydıyla." |
Bu şart, II. Dünya Savaşı'nda işgal mahkemelerinin keyfi idamlarını engellemek amacıyla getirilmiş ve ICRC yorumlarında 'insanlık için değerli bir kazanım' olarak nitelendirilen koruyucu bir sınırdır.
İhlal: İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria'da kendi iç hukukunu uygulayarak idam getirmesi bu şartı tamamen yok saymaktadır. Filistin topraklarında işgal öncesi yürürlükte olan hukuk (Ürdün hukuku / Manda dönemi hukuku) pek çok suç için idam öngörmemekte ya da çok sınırlı koşullara bağlamaktadır.
NEDEN KRİTİK : Dünya kamuoyu ağırlıklı olarak sistematik ayrıcalık, ırk ayrımcılığı ve aşırılık eleştirisi üzerinde yoğunlaşmıştır. Oysa 68/2 son cümle, metinden doğrudan okunan, yoruma yer bırakmayan ve henüz gündem bulmamış bir aykırılıktır. Bu ihlali her başvuruda ana eksen olarak öne çıkarmak, analize özgün bir hukuki değer kazandırır. |
3. Cenevre IV Madde 68/2 — İşgal Öncesi Suçlara Geriye Dönük Uygulama
İşgalci güç, işgal başlamadan önce işlenen eylemler üzerinde yargı yetkisine sahip değildir; bu tür suçlar işgalci gücün askeri güvenliğiyle ilişkili değildir.
İhlal: Yasa, 'terör' tanımının muğlaklığı nedeniyle işgal öncesi eylemleri de kapsayacak biçimde geriye dönük uygulanma riski taşımaktadır. Bu durum uluslararası hukukun temel ilkelerinden nullum crimen, nulla poena sine lege (kanunsuz suç ve ceza olmaz) ilkesini de ihlal etmektedir.
4. Cenevre IV Madde 68/3 — Sadakat Yükümlülüğü Şartı
HÜKÜM İdam cezası, mahkemenin sanığın işgalci güce karşı herhangi bir sadakat yükümlülüğü altında olmadığını özellikle göz önünde bulundurması koşuluyla verilebilir. |
İhlal: Askeri mahkemeler bu zorunluluğu uygulamakla yükümlü kılınmamıştır. İşgal hukukunun temel ilkesi gereği işgal; egemenliği değil yalnızca kontrolü değiştirir. Filistinlilerin İsrail'e sadakat yükümlülüğü yoktur ve bu durum ceza değerlendirmesinde lehlerine yorumlanmalıdır.
5. ICCPR Madde 2 & 26 / Roma Statüsü Madde 7 — Ayrımcılık ve Apartheid
Filistinli sanık Askeri mahkeme → Zorunlu idam | İsrail vatandaşı (aynı suç) Sivil mahkeme → İhtiyari idam |
ICCPR (BM Kişisel ve Siyasal Haklar Uluslararası Sözleşmesi)
Bu ayrım, ICCPR'nin ayrımcılık yasağını ve Roma Statüsü Madde 7 kapsamında tanımlanan apartheid suçunu oluşturmaktadır. İsrail Roma Statüsü'ne taraf olmamakla birlikte apartheid ve savaş suçu normları uluslararası teamül hukukunun parçasıdır.
6. ICCPR Madde 6 & 14 — Yaşam Hakkı ve Adil Yargılanma
Madde 6 ihlali: BM İnsan Hakları Komitesi'nin 36 No'lu Genel Yorumu'na göre, idam cezasını uygulamayan ya da kısıtlayan devletlerin bu cezanın kapsamını genişletmesi açıkça yasaktır. Yasa bu yasağa rağmen idamın uygulama alanını genişletmektedir.
Madde 14 ihlali: Askeri mahkemelerde temyiz hakkı bulunmamakta, oybirliği şartı aranmamakta ve mahkumiyet oranı %96’nın üzerindedir. Ayrıca yüz yüze bir avukat yardımından yararlanma hakkı dahi mevcut değil. Bu tablo adil yargılanma güvencesiyle bağdaşmamaktadır.
7. CAT Madde 15 — İşkence Altında Alınan İfadeler
HÜKÜM İşkence altında alınan ifadeler hiçbir yargılamada delil olarak kullanılamaz. |
İşkenceye Karşı Sözleşme (CAT) (BM İşkenceye ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Aşağılayıcı Muamele veya Cezaya Karşı Sözleşme)
İhlal: İsrail askeri mahkemelerindeki mahkumiyetlerin büyük çoğunluğu baskı altında alınan itiraflarına dayanmaktadır. Yasa, bu tür itiraflarla idam kararı verilmesini engelleyecek herhangi bir güvence mekanizması içermemektedir.
8. Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi Madde 27 — İç Hukukun Üstünlüğü İddiası
Bir devlet, uluslararası bir antlaşmanın hükümlerini yerine getirmemek gerekçesiyle kendi iç hukuk düzenlemelerine dayanamaz.
İhlal: İsrail, bu yasanın 'Knesset'te kabul edilmiş iç hukuk' olduğu gerekçesiyle Cenevre Sözleşmeleri, ICCPR ve CAT kapsamındaki uluslararası yükümlülüklerinden kaçınamaz. Viyana Sözleşmesi'ne taraf olmaması, bu kuralın teamül hukuku niteliğini taşıması nedeniyle sonucu değiştirmemektedir.
İhlaller Özet Tablosu
# | Mevzuat | Madde | İhlalin Özeti |
1 | Cenevre IV | Madde 68/1 | Hafif suçlarda hapis zorunluluğunun ihlali |
2 | Cenevre IV ★ | Madde 68/2 son cümle | Çatışma öncesi yerel hukuk şartının ihlali |
3 | Cenevre IV | Madde 68/2 ilk fıkra | İşgal öncesi suçlara geriye dönük uygulama |
4 | Cenevre IV | Madde 68/3 | Sadakat yükümlülüğü şartının göz ardı edilmesi |
5 | ICCPR / Roma Statüsü | Madde 2, 26 / Madde 7 | Ayrımcılık ve apartheid |
6 | ICCPR | Madde 6, 14 | Yaşam hakkı ve adil yargılanma ihlali |
7 | CAT | Madde 15 | İşkence altında alınan ifadelerin delil riski |
8 | Viyana Sözleşmesi | Madde 27 | İç hukukun uluslararası hukuka üstün tutulması |
BÖLÜM II — İsrail'in Uluslararası Sözleşmelere Taraf Olma Durumu
Sözleşme | Taraf mı? | Onay Yılı | Bağlayıcılık |
Cenevre Sözleşmeleri (IV) | EVET | 1949 | Tamamen bağlayıcı |
ICCPR | EVET | 1991 | Tamamen bağlayıcı |
CAT (İşkenceye Karşı Sözleşme) | EVET | 1991 | Tamamen bağlayıcı |
Roma Statüsü (ICC) | HAYIR | — | Apartheid / savaş suçu normları teamül hukukudur |
Viyana Antlaşmalar Hukuku Sözleşmesi | HAYIR | — | Madde 27 teamül hukukudur |
BÖLÜM III — Başvuru Yol Haritası
Üç ana mekanizma birbirini tamamlayıcı niteliktedir; paralel yürütülmesi hem belgeleme değerini hem de siyasi baskı etkisini artırır.
3.1 BM Organları
BM mekanizmaları bireyler, NGO'lar ve devletler tarafından kullanılabilir. Kararlar hukuki bağlayıcılık taşımasa da uluslararası belgeleme ve siyasi baskı açısından kritik değer taşır.
Özel Raportörler — Acil Müdahale Yolu
1. Adım — Acil Çağrı (Urgent Appeal) Hazırlanması
İdam yasasına ilişkin olgusal özet, ihlal edilen normlar ve acil tedbir talebi içeren bir mektup hazırlanır. Resmi şablon yoktur; içerik yeterli olmalıdır. İlgili raportörler: yaşam hakkı, işkence, adil yargılanma ve ayrımcılık özel raportörleri.
Süre: 1–2 hafta hazırlık
2. Adım — OHCHR Portalına İletim (Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiserliği)
sp-submissions@ohchr.org adresine veya OHCHR çevrimiçi formu üzerinden gönderilir. Raportör 60 gün içinde İsrail'e tebliğ eder; hükümetin 3 ay içinde yanıt vermesi beklenir.
Toplam süre: yaklaşık 4–5 ay
3. Adım — Kamuya Açılan İletişim ve Raporlara Yansıma
Raportörün yıllık raporu ya da bağımsız basın açıklamasıyla belgeleme yapılır; BM İnsan Hakları Konseyi oturumlarında gündeme taşınabilir.
İnsan Hakları Konseyi — Yapısal Yol
Evrensel Periyodik İnceleme (UPR) girdisi: NGO'lar ve devletler bir sonraki İsrail inceleme dönemine (yaklaşık 2027) yazılı girdi gönderebilir.
Özel oturum talebi: İnsan Hakları Konseyi üyelerinin üçte biri (16 devlet) acil özel oturum talep edebilir; mevcut Filistin gündemiyle birleştirilerek değerlendirilebilir.
BM Antlaşma Organları — Hukuki Kayıt Yolu
ICCPR Komitesi: İsrail, Madde 40 kapsamında periyodik rapor sunar. NGO'lar 'gölge rapor' hazırlayarak Madde 6 ve 14 ihlallerini belgeler; Komite nihai gözlemlerine yansıtır. İsrail'in sonraki rapor dönemi yaklaşık 2027'dir.
CAT Komitesi bireysel başvuru: İşkence altında alınan itiraflarla mahkum edilen ve idam cezasına çarptırılan bireyler, iç hukuk yollarını tükettikten sonra CAT Madde 22 kapsamında başvurabilir. Ön şart iç hukuk yollarının tükenmesidir.
ÖNEMLİ NOT İsrail, ICCPR ve CAT'ın işgal altındaki topraklarda uygulanmasına itiraz etmektedir. Ancak BM antlaşma organlarının yerleşik içtihadı bu argümanı tutarlı biçimde reddetmektedir. |
3.2 Uluslararası Ceza Mahkemesi (UCM / ICC)
İsrail Roma Statüsü'ne taraf değildir; ancak Filistin 2015'te taraf olmuş ve Mahkeme Filistin toprakları üzerinde yargı yetkisini kabul etmiştir. Savcılık soruşturması halen yürütülmektedir.
Mevcut Durum
ICC Savcısı, Filistin topraklarındaki duruma ilişkin aktif soruşturma yürütmektedir. Mayıs 2024'te Netanyahu ve Gallant için tutuklama müzekkeresi talep edilmiştir. Mevcut soruşturma kapsamı savaş suçları, insanlığa karşı suçlar ve apartheid iddialarını içermektedir.
İdam Yasasının Mevcut Soruşturmaya Dahil Edilmesi İçin Adımlar
1. Adım — Savcılığa Madde 15 Bildirimi / Amicus Girdi: Herhangi bir devlet, NGO veya birey, idam yasasının Roma Statüsü Madde 7 (apartheid, zulüm) ve Madde 8 (işgal hukuku ihlalleri) kapsamında değerlendirilmesi için yazılı bildirim gönderebilir. Bu resmi şikayet değil; soruşturmanın kapsamını genişletmeye yönelik bir giriştir.
2. Adım — Mağdur Katılımı (Victim Participation): Roma Statüsü Madde 68/3 uyarınca mağdurlar, soruşturma ve kovuşturma süreçlerine katılabilir. İdam cezasına çarptırılan Filistinliler veya aileleri, avukat aracılığıyla mağdur temsilcisi statüsü alabilir.
3. Adım — Apartheid Tespitine Katkı: Beşinci ihlaldeki sistematik ayrımın (Filistinli = zorunlu idam / İsrail vatandaşı = ihtiyari idam) somut örneklerle belgelenmesi, yürütülen apartheid soruşturmasına doğrudan katkı sağlar. Akademik not veya sivil toplum raporu formatında sunulabilir.
EK : ICC Savcılığı, soruşturmanın önceliklerini bağımsız belirler. Doğrudan dava açma yetkisi bireylere tanınmamıştır. Madde 15 bildirimleri ve mağdur katılımı, dolaylı etki için en etkili araçlardır. |
3.3 Uluslararası Adalet Divanı (UAD)
UAD yalnızca devletler arasındaki uyuşmazlıklara bakar; ancak idam yasası birden fazla UAD güzergahına açıktır.
Güzergah 1 — Devletlerarası Dava
Güney Afrika Ocak 2024'te Soykırım Sözleşmesi kapsamında İsrail aleyhine dava açmıştır. Yeni bir dava ya da mevcut davanın kapsamının genişletilmesi, idam yasasını da kapsayabilir. Türkiye, Güney Afrika, Nikaragua ve diğer devletler bu yolu kullanabilir.
ICCPR Madde 41 kapsamında devletlerarası şikayet mekanizması da kullanılabilir.
Geçici Tedbir (Provisional Measures)
Dava açılırken aynı anda geçici tedbir talebinde bulunulabilir. Bu, idam cezasının infazını askıya alacak bir karar için en hızlı mekanizmadır. UAD 2–3 ay içinde geçici tedbir kararı verebilmektedir; Güney Afrika davası bu prosedürün emsal niteliğinde bir örneğidir.
Süre: yaklaşık 2–3 ay (geçici tedbir için)
Güzergah 2 — BM Genel Kurulu Danışma Görüşü Talebi
BM Genel Kurulu, UAD'tan herhangi bir hukuki mesele hakkında danışma görüşü (advisory opinion) isteyebilir. Temmuz 2024'te UAD, İsrail işgalinin hukuka aykırılığına dair danışma görüşünü vermiştir; idam yasası bu görüşün kapsamına dahil edilmesi ya da yeni bir talep için güçlü bir zemin oluşturmaktadır.
Süre: yaklaşık 1–2 yıl
Danışma görüşleri hukuki bağlayıcılık taşımaz; ancak uluslararası teamül hukukunu teyit eder ve siyasi baskı aracı olarak önemli etki yaratır. 2004 Duvar Görüşü ve 2024 İşgal Görüşü bu etkinin somut örnekleridir.
NOT : İsrail'in UAD kararlarına uyum sicili zayıftır. Bununla birlikte kararlar; uluslararası meşruiyet zemini, üçüncü devletlerin yükümlülükleri ve olası yaptırım baskısı açısından kritik önem taşımaktadır. |
BÖLÜM IV — Paralel Yürütme Stratejisi
Tek bir mekanizmaya odaklanmak yerine mekanizmaları paralel yürütmek; belgeleme değerini, hukuki baskıyı ve siyasi gündem etkisini eş zamanlı artırır.
Zaman Dilimi | Öncelikli Adım | Mekanizma | Aktörler |
Kısa vade (0–3 ay) | Özel Raportör acil çağrısı; ICC Savcılığı Madde 15 bildirimi | BM Özel Raportörler, ICC | Birey, NGO, devlet |
Orta vade (3–12 ay) | BM antlaşma organlarına gölge raporlar; UAD mevcut davaya dahil etme diplomatik baskısı; İHK özel oturum talebi | CAT / ICCPR Komiteleri, UAD, İHK | NGO, devlet |
Uzun vade (1 yıl +) | Yeni devletlerarası UAD davası veya BM GK danışma görüşü talebi; ICC mağdur katılımı; infaz başlarsa acil UAD geçici tedbir talebi | UAD, ICC, BM GK | Devlet (öncelikli) |
BELGENİN ÖZGÜN KATKISI — STRATEJİK DEĞER Cenevre IV Madde 68/2 son cümlesindeki 'çatışma öncesi yerel hukuk' şartının ihlali, incelenen haberlerin ve dünya kamuoyunun gündeminde yer almayan bir aykırılık olmaya devam etmektedir. Sistematik ayrıcalık, ırk ayrımcılığı ve aşırılık söylemi baskın olmakla birlikte; 68/2 son cümlenin metinden doğrudan okunan, yoruma yer bırakmayan yapısı bu ihlalin öne çıkarılmasını hem daha sağlam hem de daha özgün kılmaktadır. Bu ihlali — Özel Raportör bildiriminde, ICC Savcılığı girdisinde ve UAD danışma görüşü taleplerinde — ana eksen olarak konumlandırmak, mevcut söylemdeki boşluğu dolduracak ve analize başka kaynaklarda bulunmayan hukuki bir değer katacaktır. |
01/04/2026
Hazırlayan
Türkiye Barolar Birliği Üyesi
Av. Muhammed Taha DOĞAN
TBB sicil: 177819
KAYNAKÇA VE DİPNOTLAR
Kaynakça
Aşağıdaki kaynakça, raporun tüm bölümlerinde kullanılan BM belgeleri, uluslararası mahkeme kararları, akademik makaleler ve yasal metinleri içermektedir. Tüm kaynaklar OSCOLA formatına göre düzenlenmiştir.
I. Uluslararası Sözleşmeler ve Antlaşmalar
Cenevre Sözleşmeleri
Dördüncü Cenevre Sözleşmesi — Savaş Zamanında Sivillerin Korunmasına İlişkin Sözleşme, 12 Ağustos 1949, 75 UNTS 287 (Madde 68/1, 68/2, 68/3)
BM Temel İnsan Hakları Sözleşmeleri
Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi (ICCPR), 16 Aralık 1966, UNGA Res. 2200A (XXI), 999 UNTS 171 (Madde 2, 6, 14, 26, 40, 41)
İşkenceye ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Aşağılayıcı Muamele veya Cezaya Karşı BM Sözleşmesi (CAT), 10 Aralık 1984, UNGA Res. 39/46, 1465 UNTS 85 (Madde 15, 22)
Uluslararası Ceza Hukuku
Roma Statüsü — Uluslararası Ceza Mahkemesi Kurucu Statüsü, 17 Temmuz 1998, 2187 UNTS 90 (Madde 7, 8, 15, 68/3)
Antlaşmalar Hukuku
Antlaşmalar Hukukuna İlişkin Viyana Sözleşmesi, 23 Mayıs 1969, 1155 UNTS 331 (Madde 27)
II. BM Organ Kararları ve Belgeleri
BM Genel Kurul Kararları
UNGA Res. ES-10/23 (2023) — Filistin'deki Duruma İlişkin Acil Özel Oturum Kararı
UNGA Res. 77/247 (2022) — İsrail Uygulamalarına İlişkin Karar
BM İnsan Hakları Komitesi
BM İnsan Hakları Komitesi, Genel Yorum No. 36 — ICCPR Madde 6: Yaşam Hakkı, CCPR/C/GC/36, 30 Ekim 2018
BM İnsan Hakları Komitesi, Genel Yorum No. 32 — ICCPR Madde 14: Mahkeme Önünde Eşitlik ve Adil Yargılanma, CCPR/C/GC/32, 23 Ağustos 2007
BM İşkenceye Karşı Komite
CAT Komitesi, İsrail Periyodik İnceleme Raporları (CAT/C/ISR/CO/5, 2016)
BM Özel Raportör Raporları
BM Özel Raportörü (Yargısız İnfazlar), Raporlar: A/HRC/47/33; A/HRC/44/38
BM Özel Raportörü (Filistin İşgal Altındaki Topraklar), Raporlar: A/HRC/52/76; A/77/356
BM Özel Raportörü (İşkence), Raporlar: A/HRC/43/49
OHCHR Belgeleri
OHCHR, Situation of Human Rights in the Occupied Palestinian Territory, 2023–2026 Raporları
III. Uluslararası Adalet Divanı İçtihadı
UAD, Filistin Topraklarında İşgalin Hukuki Sonuçları (Danışma Görüşü), 19 Temmuz 2024, ICJ Reports 2024
UAD, Filistin Topraklarında Duvar İnşasının Hukuki Sonuçları (Danışma Görüşü), 9 Temmuz 2004, ICJ Reports 2004, s. 136
UAD, Güney Afrika - İsrail (Soykırım Sözleşmesi Uygulaması Davası), Geçici Tedbir Kararı, 26 Ocak 2024, ICJ Reports 2024
UAD, Nikaragua - Almanya (Soykırım Sözleşmesi Uygulaması Davası), 2024
IV. Uluslararası Ceza Mahkemesi Belgeleri
ICC Savcılığı, Filistin Durumuna İlişkin Soruşturma Kararı, ICC-01/18, 5 Şubat 2021
ICC Savcılığı, Netanyahu ve Gallant Hakkında Tutuklama Müzekkeresi Talebi, ICC-01/18-403, 20 Mayıs 2024
ICC Ön Yargılama Dairesi I, Filistin Üzerinde Yargı Yetkisi Kararı, ICC-01/18-143, 5 Şubat 2021
V. Uluslararası İnsancıl Hukuk — ICRC Kaynakları
ICRC, Cenevre Sözleşmelerine İlişkin Yorum (Commentary on the Fourth Geneva Convention), 1958 (Pictet Yorumu) (Madde 68 Yorumu)
ICRC, Cenevre Sözleşmelerine Güncellenmiş Yorum, 2020 — Commentary on the Fourth Geneva Convention, Cambridge University Press
ICRC, Uluslararası İnsancıl Hukukun Teamül Kuralları (Customary IHL Database), Kural 101–103 (Kanunsuz Suç ve Ceza Olmaz; Geriye Dönük Uygulama Yasağı)
VI. BM İnsan Hakları Mekanizmaları — Usul Belgeleri
OHCHR, Manuel on Human Rights Monitoring, 12. Baskı, 2011
OHCHR, Başvuru Portalı ve Özel Prosedürler Çalışma Yöntemi, HRC/NONE/2020/01
BM İnsan Hakları Konseyi, Evrensel Periyodik İnceleme (UPR) Usul Kuralları, A/HRC/RES/5/1
VII. Kısaltmalar Dizini
Kısaltma | Açılım |
CAT | İşkenceye Karşı Sözleşme |
ICRC | Uluslararası Kızılhaç Komitesi |
ICC / UCM | Uluslararası Ceza Mahkemesi |
ICJ / UAD | Uluslararası Adalet Divanı |
ICCPR | Medeni ve Siyasi Haklar Uluslararası Sözleşmesi |
OHCHR | BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği |
UPR | Evrensel Periyodik İnceleme |
UNGA | BM Genel Kurulu |
HRC / İHK | İnsan Hakları Konseyi |
Comments